Termal Konfor Nedir?
Termal konfor denince genellikle ilk akla gelen hava sıcaklığıdır. Ancak hava sıcaklığı tek başına termal konforu belirlemek için yeterli değildir. Çünkü termal konfor, hava sıcaklığının yanı sıra çevresel ve kişisel faktörlerin bir arada değerlendirilmesiyle ortaya çıkar.
Termal Konforu Etkileyen Faktörler
Çevresel Faktörler:
Hava sıcaklığı
Radyan ısı (ışıyan ısı)
Hava hızı
Nem oranı
Kişisel Faktörler:
Giyim
Metabolik sıcaklık (vücut tarafından üretilen ısı)
Çevresel Faktörler
Hava Sıcaklığı:
Çevremizdeki havanın sıcaklığıdır ve genellikle °C ya da °F ile ifade edilir.
Radyan Isı:
Sıcak nesnelerden yayılan ışıyan ısıdır. Vücudumuz çevreden gelen radyan ısıyı hava sıcaklığından daha fazla hisseder. Örneğin, güneş ışınları, ocak, ateş veya makinelerden yayılan radyan ısı buna örnektir. Yansıtıcı giysilerle bu ısı absorpsiyonu azaltılabilir.
Hava Hızı:
Ortamda hareket eden hava hızıdır. Serin havanın hareketi, vücudun serinlemesine yardımcı olur. Ancak kapalı alanlarda hareketsiz, soğutulmuş hava insanlar tarafından havasız ve rahatsız edici bulunabilir. Sıcak ve nemli ortamlarda hava hareketi terin buharlaşmasını kolaylaştırarak serinleme sağlar. Çok hızlı hava hareketi ise cereyan etkisi yaratabilir.
Nem:
Havadaki su buharı miktarıdır. Nem oranı %40-70 aralığında olduğunda termal konfor üzerinde fazla etkisi olmaz. Ancak nem oranı %70’in üzerinde ise terin buharlaşması zorlaşır, bu da insanın ısısını düşürmesini engeller ve rahatsızlık yaratır. Nem, özellikle iç mekanlarda kurutma işlemleri veya iklimlendirme sistemi olmayan yerlerde artabilir.
Kişisel Faktörler
Giyim:
Giysiler vücudun ısı kaybını engeller. Çok kalın giysiler, özellikle sıcak olmasa bile ısı stresine neden olabilir. Aynı şekilde yetersiz giyim soğukta hastalıklara yol açabilir. Giyim, termal konforu sağlayan bir kontrol mekanizmasıdır, ancak bazı işyerlerinde verilen üniformalar çalışanların bu kontrolü yapmasını engeller.
Metabolik Sıcaklık:
Yaptığımız işin fiziksel aktivite düzeyi, vücudun ürettiği ısıyı belirler. Ne kadar çok hareket edilirse, o kadar çok ısı açığa çıkar ve bu ısının dışarı atılması gerekir. Bu nedenle metabolik sıcaklık termal konfor üzerinde büyük etkiye sahiptir.
Kişisel Özelliklerin Etkisi
Hava sıcaklığı, nem ve hava hızı sabit olsa bile, çalışanların yaş, kilo, boy, cinsiyet ve kondisyon gibi özellikleri termal konfor algılarını farklılaştırır. Bu yüzden termal konfor değerlendirilirken bu kişisel faktörler de göz önünde bulundurulmalıdır.
