Gürültü Nedir?
Arzu edilmeyen sese gürültü denir. Gürültü, ruh ve sinir sistemi ile işitme duyusu üzerinde olumsuz etkiler yaratır. Sesin şiddeti desibel (dB) birimi ile ölçülür. Sıfır (0) desibel, insanın duyma eşiği olarak kabul edilir; yani 0 dB’nin altındaki sesler işitilemez. 75 dB ve üzerindeki sesler ise sağlık açısından tehlikelidir.
Gürültü Sonucu Oluşan İşitme Kaybı Nedir?
İç kulakta bulunan ve ses duyusunu sağlayan duyusal hücrelerin zarar görmesi ve kulak salyangozundaki yapısal değişiklikler sonucunda, gürültü maruziyeti sona erdikten sonra bile işitme zorluğu veya kaybı devam edebilir. Gürültüye uzun süre maruz kalma sonucu iki dönem yaşanır:
İşitme Yorgunluğu: Geçici ve sadece duyusal işitme azlığıdır.
Belirti Dönemi: Geri döndürülemeyen kalıcı işitme kaybıdır.
Gürültü Tehlikesi Olan Başlıca İşler
Çekiçle kaporta, perçin işleri
Metal ve sac levhaların haddelenmesi, perdahlanması
Buhar kazanı taşlarının temizlenmesi
Hava basmalı kumlama ve metal püskürtme işleri
Kakma, zımbalama, çekiçleme, perçinleme işlemleri
Testereler ve planya makineleri
Tekstil makineleri (dokuma tezgahları)
Maden cevheri parçalama ve kırma işleri
Metal taşıyıcıların otomatik yüklenmesi
Taş kesme ve gaz türbinleri, kompresörler, aspiratörler
Buldozer, ekskavatör gibi gürültülü iş makineleri
Motorların muayene ve onarımı
Demiryolu, deniz yolu, havayolu taşıma personeli
Taşınabilir motorlu testerelerle ağaç kesimi
Müzik sektöründe çalışanlar
İşitme Testi Kimlere Yapılır?
Gürültü düzeyi 85 dB(A)’yı aşan işyerlerinde çalışanlara işitme testi zorunludur. Ayrıca, işyeri hekiminin isteğine göre diğer çalışan gruplarına da test yaptırılabilir.
Gürültüye Bağlı Kalıcı İşitme Kaybı Meslek Hastalığı Mıdır?
Gürültüye bağlı işitme kaybının meslek hastalığı sayılması için; çalışanların gürültülü işte en az 2 yıl ve gürültü şiddetinin sürekli olarak 85 dB’nin üzerinde olduğu işlerde en az 30 gün çalışmış olmaları gerekmektedir.
İşyerinizdeki Gürültü Kendini Nasıl Gösterir?
1 metre mesafedeki biriyle konuşurken sesinizi yükseltmek zorunda kalıyorsanız,
İş çıkışı evde ya da arabada televizyon veya radyonun sesini yüksek açıyorsanız,
İş bitiminde kulaklarınızda çınlama veya uğultu varsa,
Kalabalık bir ortamda karşıdakini anlamakta zorlanıyorsanız,
işyerinizde gürültü problemi olabilir.
İşyerinizde Gürültü Nasıl Ölçülür?
Özel tasarlanmış cihazlarla ortam gürültüsü ya da bireysel maruziyet ölçülür.
İşyerinde İzin Verilen En Yüksek Gürültü Seviyesi Nedir?
Türkiye’de çalışanların 8 saatlik iş gününde maruz kalabileceği ortalama gürültü seviyesi, kulak koruyucu kullanılsa da kullanılmasa da 87 dB(A)’yı geçemez. Bu değer, kulağa ulaşan gürültü seviyesidir; kulak koruyucu varsa koruma etkisi hesaba katılır.
Gürültülü İşlerde Günlük Çalışma Süresi Ne Kadardır?
85 dB(A)’nın üzerindeki gürültülü işlerde çalışanlar en fazla 7,5 saat çalıştırılabilir.
Kişisel Kulak Koruyucu Donanımlar Ne Zaman Kullanılmalıdır?
İşyerindeki gürültü seviyesi 85 dB(A) veya üzerine çıktığında, gürültüyü azaltacak teknik önlemler alınmalı, bu önlemler yeterli olmadığında ise kişisel koruyucu donanımlar (kulaklık, tıkaç vb.) kullanılmaya başlanmalıdır.